Elektrik-Elektronik

Transformatör Nedir ? Nerelerde Kullanılır ?

Transformatör Nedir?

Transformatör bir diğer ismiyle “Trafo” elektrik enerjisinin frekansını değiştirmeden gerilimini yükselten ya da alçaltan herhangi bir hareketli parçası bulunmayan elektrik makineleridir. Trafolar faz sayısına, nüve tipine, çalışma ortamına ve gerilimi yükseltme düşürme tipine göre çeşitlere ayrılır.

Transformatörler şu esaslarda çalışmaktadır:

  • Gerilim ya da akımı düşürmek veya yükseltmek,
  • Empedans uyumu oluşturmak,
  • Aynı güç hattına bağlı şaseleri ve ortak birçok devreyi ters bağlantı durumunda oluşabilecek kısa devrelerden önlemektedir.

transformatörTransformatör Ekipmanları Nelerdir?

  • Sargılar,
  • Nüveler,
  • Yalıtım ve Destek Aksamı,
  • Ana ve Genleşme Tankı,
  • İzolatörler,
  • Kademe Şalterler (Yük Altın Kademe Şalteri, Boşta İken Kademe Şalteri)
  • Soğutma Ekipmanları (Radyatörler, Fan, Pompa)
  • Koruma ve Yardımcı Ekipmanlar
  • Buchholz Rölesi
  • Sıcaklık Göstergeleri
  • Basınç Emniyet Vanası
  • Nem Alıcılar Kontrol Bobini

Transformatör Yapısı?

Trafolar esasında manyetik bir nüve (gövde) üzerine sarılan sargılardan yapılmaktadır. Bu sargılar kare şeklinde olan nüvenin karşılıklı iki tarafına sarılır. Sargılar primer ile sekonder sargı olarak isimlendirilmiştir. Primer sargı trafonun giriş sargısıdır ve şebekeye bağlıdır. Sekonder ise çıkış sargısı olup yüke bağlıdır. İki sargı arasında bir bağlantı yoktur. Elektrik geçişi nüve tarafından sağlanır. Sargılar çoğunlukla bakırdır fakat alüminyum sargıya sahip trafolarda vardır.  Gerilimin yükseltilmesi veya alçaltılmasında sargı sayıları doğrudan etkilidir. Gerilim yükseltici uygulamalarda sekonder sargı sayısı fazlayken, alçaltıcı uygulamalarda primer sargı sayısı daha fazla olur. Transformatör nüveleri demir, çelik ve hava tipi nüvelerdir. Demir veya çelik nüve düşük frekansa sahip uygulamalarda, hava tipi nüve de yüksek frekansa sahip uygulamalarda kullanılır.

Transformatör Çalışma Prensibi Nedir ?

Lenz kanununa göre iletkende gerilim indüklenmesi için iletken ya sabit bir manyetik alan içinde hareketli olacak ya da hareketli bir manyetik alan içinde sabit kalacak. Trafolarda da hareketli iletken olmadığı için manyetik alanın hareketli olması gerekir. Bu yüzden sekonder sargıları kullanılmayan bir transformatör üzerine primer sargılarında uygulanan alternatif bir elektrik enerjisi düşük bir akım meydana getirir. Primer sargı üzerindeki bu akım da manyetik bir akı meydana getirir.

Transformatörler Nerelerde Kullanılır ?

Transformatörler, elektrik enerjisinin bulunduğu çoğu yerde kullanıldıkları için çalışma ortamlarına göre çok sayıda türü bulunur. Hatta birçok ölçüde transformatör çeşidi bulunmaktadır. Çalışma ortamlarına bakılırsa soğuk ya da sıcak hava şartları, su, basınç gibi unsurlar esas alınarak transformatörler bölümlendirilir. Bunlardan bahsedecek olursak platform türünde transformatörler, yeraltı türünde transformatörler, su altı türünde transformatörler ve iç mekan türünde transformatörler olarak gruplandırılırlar.

 

Etiketler

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı

Reklam Engelleyici Algılandı

Mühendis Gelişim Topluluğu tüm faaliyetlerini gönüllü olarak sürdürmektedir.Lütfen bize destek olmak için reklam engelleyicinizi kapatın.